Artxiboa hilabeteka: Maiatza 2012

Garrantzitsua

Posted on by
Erantzun

Garrantzi hitza betidanikoa dela iruditzen zaigun arren, Larramendiren hiztegira arte ez zen idatzian jaso (garransia forman). Ez dakit herri-euskarak berea zuen, edo andoaindarraren asmakaria izan zen, XX. mendera arte ez baitzen ugaltzen hasi han-hemengo testuetan.

Gaurko gaia, ordea, ez da hori; hori ez da «inportanta», ez «inportantea». Gaurkoan, garrantzitsuren erabilera badaezpadako batez jardungo dugu. Nire ustean, izenondo horren erabilera batzuk kalko ezin onartuzkoak dira, baina, kalkoez gustuez esaten dena esan daitekeenez, norberak erabaki dezala nola joka.

Adibideak:

Eurite garrantzitsuak izan dira Oarsoaldean.

Azken asteotan, galera garrantzitsuak izan ditu Bankiak.

Euria garrantzizkoa izan daiteke uztak salbatzeko; galerak garrantzizkoak izan daitezke banku baten egoera balioesteko. Hala da, bai, horiek funtsezko direnean, erabakigarri direnean; ez, ostera, handiak besterik ez direnean.

Beraz:

Eurite gogorrak/handiak/ugariak izan dira Oarsoaldean.

Azken asteotan, galera handiak/nabarmenak/ikusgarriak izan ditu Bankiak.

Literaturia

Posted on by
Erantzun

Asteon, urtero bezala, Literaturia izeneko jardunaldiak antolatu ditu Larrabetzuko literaturazale talde batek. Asteburuan, jarduera ugari izango dira Larrabetzun, baina aurten, lehenengoz, Donostian hasiko dira ekitaldiak, zenbait libururen aurkezpenekin.

Ostegunean, 11:00etan, Fernando Pessoaren Poemak pluralean bilduma aurkeztuko dugu Donostiako liburutegi zaharreko sotoan, hain zuzen, Itxaro Bordak bere azken eleberria, Boga-boga (Susa, 2012), promozionatu aurretxoan (hau ohorea!).

Igandean, 10:30ean hasita, «Idazlearen eta irakurlearen artean, itzultzailearen itzala» mahai-inguruan parte hartuko dut. Eta, ordu bata aldera, Pessoaren bildumaz arituko naiz, berriro, Isabel Etxeberria idazle eta itzultzailearen laguntzaz orduan.

Puntuazioa, nagusi

Posted on by
3

Puntuazioa da Lobo Antunesen prosaren ezaugarri behinenetako bat, arauzkotik urruntzen baita:

  • Perpausak koma hutsez lotzen dira.
  • Testu barruko elkarrizketak ez dira komatxoz zedarritzen, hasierako letra larriaz baizik (ezin jakin beti norainokoak diren, hala ere).

Euskara hizkuntza postpositibo izateak (batez ere, menderagailuak atzean lotzeak) ez du biderik ematen hala jokatzeko. Hartara, puntu eta komak sartu behar izan ditugu, hemen eta han; ez denean, ordea.

Komatxoen auzia ere ez da leba gutxikoa, eta ingelesezko itzulpenari men egin diogu: horiek guztiak markatzea. Jon Alonsok kendu egin zituen Lisboako setioaren historian, baina Lobo Antunesen prosaren nolakoak (funtsean, ahots-aniztasunak eta «hari-mataza»k) ez du horretarako aukerarik ematen, testuaren jarioaren kaltean ez bada.

Liburuaren azken zatian, azken liburuan, ordea, bada bat ere puntuazio-markarik gabeko atal bat, eta hor, neska-mutilok, paragrafo bakarreko kapitulu horretan, joskera lagun buru egin behar izan diogu egilearen apeta estilistikoari.

6

     Zuhaitzak erortzen diren bezala erortzen naiz ni eta erortzen naiz erori hostoak eta itzalak erortzen diren bezala astiro eta pisu gabe eta negarrez eta nirekin hizketan sumatzen ditut eta ezin diet erantzun erori bitartean zeren erantzutekotan ere zer esango nuke ezpada jausten ari naizela behinola nire aita nire ama nire senarra jausi ziren bezala isilik eta geldirik eta xuri etxeko honetako argia bezala zeina hain xuria baita altzari zurien gainean non ispiluek hilen isiltasuna eta malkoak islatzen baitituzte eta bihar haiek nirekin igoko dira hara gora apaizarenak beste hitzik ez dela eta nire begitartea biraraziko dute eguzkiaren aldera.

Ulertzen al da?